Kanal tedavisi tekrar yapılır mı sorusunun yanıtı çoğu zaman evettir: kalan diş yapısı sağlam, kök kırık değil ve kanallara yeniden ulaşılabiliyorsa ikinci bir kanal tedavisiyle dişi kurtarmak mümkündür. Dişin korunamayacağı, kökün kırıldığı ya da çevre kemiğin ileri derecede zarar gördüğü durumlarda ise çekim gündeme gelir. Karar, muayene ve röntgen görüntüsüne bakılarak hekim tarafından verilir.
Kanal tedavisinin başarısız olduğu nasıl anlaşılır
Başarısızlık, tedavi edilmiş bir dişte enfeksiyonun sürmesi ya da yeniden ortaya çıkması demektir. Şu belirtiler bunu düşündürür:
- Tedavi edilen dişte ısırırken ya da dokunurken ağrı.
- Diş etinde şişlik, kabarcık ya da akıntı (fistül).
- Tedaviden sonra geçmeyen ya da sonradan yeniden başlayan ağrı.
- Röntgende kök ucunda koyu bir bölge ve iyileşmeyen kemik görüntüsü.
Bazen hiçbir şikâyet olmaz ve sorun yalnızca kontrol röntgeninde görülür; bu yüzden tedavi sonrası kontroller önemlidir. Kanal tedavisinin ne zaman gerektiğini kanal tedavisi hangi durumlarda gerekir sayfamızda anlattık.
Aynı dişe ikinci veya üçüncü kez tedavi
Aynı dişe yeniden kanal tedavisi yapılabilir, ancak her tekrarda başarı şansı ve dişin dayanıklılığı hekimin değerlendirmesine bağlıdır. İkinci tedavi; eski dolgunun çıkarılması, kanalların yeniden temizlenmesi ve doldurulması demektir. Kaçırılmış bir kanal, yetersiz dolgu ya da sızdıran bir üst restorasyon varsa ikinci tedavinin başarılı olma olasılığı daha yüksektir.
Üçüncü kez tedavi için sınırlayıcı olan, dişte kalan yapı ve kökün durumudur. Kök çatlaksa, diş çok incelmişse ya da tekrarlayan enfeksiyon kemiği bozmuşsa üçüncü kez denemek yerine başka seçenekler konuşulur. Süre ve seans planı için kanal tedavisi nasıl yapılıyor yazımıza da göz atabilirsiniz.
Yeniden tedavi ile cerrahi seçenekler
Yeniden kanal tedavisi yeterli olmazsa ya da kanallara ulaşmak mümkün değilse apikal cerrahi (kök ucu ameliyatı) düşünülebilir. Bu işlemde kök ucundaki iltihaplı doku temizlenir ve kök ucu kapatılır; diş ağızda kalır. Cerrahi, kökün uygun olduğu ve dişin üst yapısının sağlam olduğu durumlarda seçilir. Hekim, hangi yolun daha uygun olduğunu muayenede açıklar.
Hangi durumda çekim düşünülür
Çekim, dişi korumanın yarar sağlamayacağı durumlarda önerilir. Başlıca nedenler şunlardır:
- Kökün dikey olarak kırılmış ya da çatlamış olması.
- Dişin üst yapısının kaplama ya da dolguyla onarılamayacak kadar yıkılması.
- Çevre kemikte ileri kayıp ve diş etiyle sürekli iltihabın olması.
- Yeniden tedavi ve cerrahiye rağmen enfeksiyonun sürmesi.
Kanal tedavisi mi çekim mi daha doğru sorusunun tek bir cevabı yoktur: korunabilen bir dişi tutmak çoğunlukla avantajlıdır, ama kurtarılamayacak bir dişi tutmaya çalışmak enfeksiyonu uzatabilir.
Çekim sonrası implant ve diğer seçenekler
Çekimden sonra boşluk implantla, köprüyle ya da protezle kapatılabilir. İmplant, çiğneme gücünü ve komşu dişlerin korunmasını sağlayan seçeneklerden biridir; kemik durumu ve iyileşme sürecine bağlı olarak hekim zamanlamayı belirler. Çekim sonrası hemen implant yapılıp yapılamayacağına diş çekimi sonrası hemen implant yapılır mı yazımızdan bakabilirsiniz.
Hekim kararı verirken nelere bakar
Hekim önce diş yapısına, kökün durumuna, kemik kaybına ve enfeksiyonun yaygınlığına bakar. Bunun için muayene, röntgen ve gerekirse üç boyutlu görüntüleme kullanılır. Dişin ağızdaki işlevi, çiğneme yükü ve komşu dişlerle ilişkisi de kararı etkiler.
Dişi kurtarma kararında kontrol ve görüntüleme çok önemlidir: erken fark edilen bir başarısızlık, yeniden tedaviyle çözülebilirken geciktirilen bir enfeksiyon çevre kemiğe zarar verebilir. Tedavi edilmiş dişinizde şikâyet varsa ya da kontrol zamanı geldiyse iletişim sayfamızdan OPC Klinik ile görüşebilirsiniz.
